Bash sahypa
Habarlar
Türkmenistan
Edebiıat
Taryh
Bilim
Maºgala
Güımenje
...we º.m.

ERTEKILER

 

Akyl we bagt


Bir bar eken, bir ıok eken. Bir zamanda bagt bilen akyl jedel edipdirler. Olaryò jedeli: “Biziò haısymyz adama iò gerekli?” diıen dawadan baºlanypdyr. Olaryò her haısy özüni beılekisinden gerekli hasaplapdyr. Ahyrda bular dawalarynyò arasyny açmakçy bolıarlar.
Bagt baryp, bir kär ıakmaz, iti kowup ıerinde ıatyp ıören ıalta oglanyò baºyna gonıar. Bagt oòa gonansoò, akyl ondan bütinleı aırylıar.
ªol ıurduò patyºasynyò weziri ogulsyz eken. Ogulsyzlykdan onuò göwni gaty çökgün eken. Wezir bir ıere barıarka, ol oglany göräııär. Oglanda bagt bolany üçin weziriò gözüne ıakymly görünıär. Dessine wezir ony özüne ogul edinıär. Wezir ogully bolanyna köp ºatlanypdyr. Ol oglany öz ogly hasaplap, iıdirip-içirip, öz öıünde saklaberipdir.
Bir gün wezir ogluny yzyna tirkäp, patyºanyòka gezelenje barypdyr. Patyºa ol oglany ıagºy görüp, oòa bir alma beripdir. Oglan bolsa ol almany hasyr-husur iıipdir. Patyºa bolsa muòa ºatlanyp gülüpdir. Birnäçe wagtdan soò, wezir ogluny alyp, öıüne gaıdypdyr. İolda gelıärkäler, wezir ogluna:
- Oglum, patyºanyò beren zadyny ºol bada iıäımek biedeplik bolar. Ony ysgap-ysgap, goltugyòa salaımalydyò - diıipdir.
Onda oglan:
- Bolıar, ata. indi patyºa zat berse ºeıle edäıerin - diıipdir.
Birnäçe günden soò, wezir ogluny ıene patyºanyòka myhmançylyga alyp barypdyr. Ol ıerde azrak gürrüòleºip oturansoòlar, bularyò öòlerine nahar gelipdir.
Patyºa bir etli omaçany alyp, weziriò ogluna beripdir. Oglan hem ony ysgaºdyryp, goltugyna salyp oturyberipdir. Muòa patyºanyò wagty hoº bolup gülüpdir. Weziriò bolsa gaty gahary gelipdir we utanjyna ıüzi gyzarypdyr. İene öòküsi ıaly, ıola çykıança, ogluna hiç zat diımändir. İolda ogluna:
- Hiı, ºunuò ıaly hem akmaklyk bolarmy? Goltuga salynjak zat bilen salynmajak zady bilmeıärmiò?! - diıip käıinipdir.
Oglanyò bolsa gahary gelipdir. Öıe baranlaryndan soò oglan:
- Bu hili käıinç eºidip ıaºanymdan ıaºamanym gowy - diıip, özüni tamdan taºlamakçy bolupdyr. Ol tamyò üstüne çykyp, gyrasyna gelıär welin, ºol wagt bagt:
- Aı, akyl, ıetiºeweri, oglan elden gitdi - diıip, uly ili bilen gygyryberipdir. Akyl derrew baryp, ºol oglanyò baºyna gonupdyr. Oglan akyllanyp, özüni tamdan taºlamak pikirinden el çekipdir. ªeıdip, dawada akyl ıeòiji bolupdyr.


Ertekileri suratlar bilen bezän suratçy Olıa Mämmedowa

 

Geziº ıoly: Baº / Edebiıat / Halk döredijiligi / Ertekiler / Akyl we bagt

© TM (2001)
Sahypa barada

İokaryk ıokaryk